Na przedwiośniu dolina Biebrzy powoli budzi się z zimowej ciszy. Pojawiają się pierwsze ptaki zwiastujące nadchodzącą wiosnę, takie jak czajki, skowronki, szpaki, żurawie czy gęsi. Naturalnie płaskie ukształtowanie terenu z rozległymi torfowiskami powoduje, że woda z topniejącego śniegu dorzecza Biebrzy nie spływa szybko, lecz wylewa szeroko poza koryto rzeki. Tworzą się ogromne rozlewiska z płytkimi zbiornikami oraz wysepkami. Idealna mozaika terenu sprawia, że ptaki nad Biebrzą gromadzą się licznie w takich miejscach.
Przeloty gęsi otwierają ptasi sezon w spektakularny sposób. Na tle nieba rysuje się tysiące sylwetek, a w przestrzeni niesie się gęganie. Wielotysięczne koncentracje gęsi żerujących na łąkach i polach zapierają dech w piersi.

Dlaczego dolina Biebrzy jest kluczowym przystankiem dla gęsi?

Otwarte przestrzenie wypełnione wodą dają ptakom bezpieczeństwo w czasie noclegu, a bogate w pokarm łąki i pola pozwalają szybko uzupełnić energię przed dalszą podróżą. Gęsi skupiają się w tysiącach osobników na rozlewiskach na noclegowisko. O świcie wylatują kluczami na miejsca żerowania, a wieczorem ponownie wracają na wodę.

Jakie gatunki gęsi można obserwować nad Biebrzą?

Gatunki gęsi, które można najczęściej zaobserwować w Kotlinie Biebrzańskiej to gęgawa, gęś tundrowa, gęś zbożowa i gęś białoczelna. Coraz liczniej i częściej można też obserwować bernikle białolice. Sporadycznie odwiedzają Biebrzę też gęś mała, gęś krótkodzioba, bernikla rdzawoszyja czy bernikla obrożna.

Kiedy zaczynają się przeloty gęsi w dolinie Biebrzy?

Większe stada gęsi można obserwować zwykle w marcu, z kulminacją przelotów w jego drugiej dekadzie.

Pierwsze pojawiają się gęgawy. W zależności od pogody, wracają na lęgowiska już od końca stycznia, a szczyt ich przelotów zwykle przypada na początek marca. Następnie w drugiej dekadzie dolatują gęsi tundrowe, zbożowe i na koniec białoczelne. Szczególnie efektowne są koncentracje migrujących gęsi białoczelnych, które sięgają nawet ponad 20 tysięcy osobników.

W efekcie ciepłych zim oraz braku śnieżnej pokrywy, szczyty przelotów gęsi są coraz wcześniej. Warto więc zaplanować wyprawę z lokalnym przewodnikiem, który zna aktualną sytuację przyrodniczą.

Organizuję kameralne wyprawy na przeloty gęsi nad Biebrzą. Obserwatorom ptaków polecam wyprawę Ptasie radio, natomiast jeśli chcesz spróbować sił w fotografowaniu gęsi, sprawdź Fotosafari.